Robotica de nieuwe zorg(-verlener)

Partners aan het woord: de Sint Maartenskliniek en smartrobot.solutions

Innovatie is een kernwaarde van de Nijmeegse Sint Maartenskliniek. Robotisering is één van de technologieën waarmee de revalidatiekliniek de zorg slimmer, zuiniger en beter maakt. Robots worden er ingezet op drie terreinen: revalidatie, ondersteuning en patiëntencontact. Robotica gaat het verschil maken in de zorg.

Wie de ontvangsthal van de Sint Maartenskliniek binnenkomt, wordt verwelkomd door Senna. Ze wijst je de weg, zingt een liedje of speelt een Sint Maartenskliniek-kennisquiz met je. Senna is een robot waarmee patiënten en bezoekers echt contact hebben. “Kinderen houden van Senna. Ze is wel eens omgevallen vanwege een net te enthousiaste omhelzing”, lacht innovatiemanager Remco Hoogendijk.

Sneller revalideren
Senna wordt ingezet voor meer persoonlijk contact. Bij revalidatie gaat het om heel andere robots. “Ons Body Weight Support Systeem bijvoorbeeld, is een robotgestuurde parachute harnas dat gewichtsondersteuning biedt bij het lopen. Het maakt revalideren niet alleen laagdrempelig, patiënten trainen intensiever en revalideren sneller.”

De kliniek zet ook robots in bij ondersteunende processen, zoals het opslaan en uitreiken van geneesmiddelen in de apotheek. “Robots doen repeterend werk sneller en nauwkeuriger dan mensen. In onze apotheek brengen ze het aantal fouten in de uitgifte van medicijnen terug tot nul. Een ander voorbeeld is een UV-robot die een OK-complex perfect schoonmaakt. Daar zijn we nu over aan het nadenken.”

Een robot als Maatje
Vorig jaar haalde de revalidatiekliniek drie Maatjes in huis. De zorgrobot ziet eruit als een mensje en kan bewegen en praten. Remco: ”In onze kinderkliniek in Boxmeer komt Maatje even op bezoek bij een kind en zorgt voor afleiding en entertainment. In Nijmegen zetten we Maatje in bij therapie. In onze Piratengroep werken kinderen aan hun arm-handfunctie. Maatje doet mee, maakt even een piratendansje en zorgt voor enthousiasme. Kinderen vinden het prachtig.”

Zorgorganisaties zetten Maatje in voor verschillende patiëntengroepen, zoals kinderen, ouderen die langer thuis wonen, dementerenden en mensen met een lichte handicap, vertelt Richard Kuijpers van het bedrijf smartrobot.solutions uit Elst. “Maatje biedt structuur en maakt mensen actief. De robot herinnert bijvoorbeeld mensen hun medicijnen in te nemen, voert echte gesprekken, kan oefeningen voordoen en is ook een therapeutisch hulpmiddel, bijvoorbeeld bij pijnbestrijding.” 

Maatje steeds slimmer
De Maartenskliniek onderzoekt nu hoe verpleegkundigen Maatje kunnen inzetten bij de zorg. Remco: “Maatje is makkelijk te programmeren. Dat is belangrijk, want nieuwe technologie leren is intensief. Die tijd hebben verpleegkundigen niet. We moeten dus in samenspel met smartrobots.solutions ervoor zorgen dat het inzetten van de robot nauwelijks moeite kost. Anders belandt hij in de kast.” 

Richard: “We maken Maatje steeds slimmer. Wij voegen op een open platform voortdurend nieuwe programma’s en concepten toe voor Maatje. Gebruikers halen eraf wat ze kunnen gebruiken voor hun patiëntengroep en ontwikkelen zelf ook programma’s waar anderen weer gebruik van maken. Marco: “Wij laten Maatje oefeningen voordoen die door een fysiotherapiepraktijk zijn geprogrammeerd. En andersom staan er ook programma’s van ons op het platform. Zo leren we van elkaar en kan Maatje steeds meer.” 

De robots van smartrobot.solutions worden ook ingezet in bijvoorbeeld het Canisius Wilhelmina Ziekenhuis (CWZ), Radboudumc, Huisartsenpraktijk Bast En Van Damme en Domus Magnus ouderenzorg. Richard: “Robots zijn er ook om simpele taken over te nemen en zo de zorg te ontlasten. Bijvoorbeeld het rondbrengen van koffie.”

Health Valley Bridge Prijs
Beide innovators raakten over Maatje in gesprek op een Health Valley Event. Marco: “Health Valley is een community waar je partijen ontmoet die je verder helpen. Met technologie alleen kom je er niet, het gaat om samenwerking.” Dat is ook de visie achter de Health Valley Bridge Prijs. Die ging in 2020 naar het project ‘Maatje voor TBS-patiënten’ van Forensisch Psychiatrisch Centrum de Oostvaarderskliniek. Maatje ondersteunt het resocialisatieproces van patiënten. 

“We hebben Maatje ingezet bij een patiënt in de kliniek die zijn eerste stap naar resocialisatie maakte op een halfopen afdeling”, vertelt Thessa Belt van de Oostvaarderskliniek. “Veel patiënten zijn eenzaam als ze terugkeren naar de maatschappij. Maatje zorgde voor gezelligheid en structuur. Die patiënt is fan van de voetballer Messi. Dus werd Maatje voortaan Messi genoemd en werd hij geprogrammeerd met feitjes over Messi, zoals speeldata, geboortedatum enzovoorts. Maar Maatje hielp de patiënt ook te herinneren zijn medicatie in te nemen, boodschappen te doen en zijn behandeldoelen voor ogen te houden.”

Verder onderzoek
De Health Valley Bridge Prijs heeft geholpen sociale robotica binnen de Dienst Justitiële Inrichtingen en de forensische zorg op de kaart te zetten. Thessa: “Vóór de prijs werd er nogal over gegniffeld, maar dankzij de prijs wordt de inzet van sociale robotica veel serieuzer genomen en gaan deuren open. Het aan de prijs gekoppelde geldbedrag brengt ons ook verder. Volgend jaar gaan we onderzoek doen naar de effecten van Maatje op medicatietrouw, eenzaamheid en dagstructuur. Dat doen we door twintig patiënten met Maatje uit te rusten gedurende negentig dagen.”

Sint Maartenskliniek

“Met technologie alleen kom je er niet, bij innovatie het gaat ook om samenwerking.”

Remco Hoogendijk

FPC de Oostvaarderskliniek

“De Health Valley Bridge Prijs zet sociale robotica binnen de forensische zorg op de kaart.”

Thessa Belt

International ecosystem director

Victor Haze

Wil je meer weten over deze partner(s) of het verhaal?

Neem contact op
Menu